Drie muzikanten, twee duo’s en één bijzondere ontmoeting. Gitariste Emma Wills, celliste Octavie Dostaler-Lalonde en sopraan Fleur Strijbos vormen samen een even ongewone als intieme bezetting, met een verrassend rijk palet aan expressieve mogelijkheden. De kiem voor het trio werd gelegd in twee afzonderlijke samenwerkingen. Wills en Dostaler-Lalonde vonden elkaar tijdens een samenwerking voor MA Festival 2024, Wills en Strijbos kenden elkaar dan weer al van het Antwerpse conservatorium, maar ontdekten hun muzikale verwantschap pas echt toen ze allebei werden geselecteerd voor De Twintigers van Klara, in 2022 en 2024. Beide samenwerkingen kregen ook een plaats op Wills’ debuutalbum Serenades of Spain. Nu komen hun muzikale werelden voor het eerst samen in de vorm van een trio.
Een gesprek met Wills en Strijbos – Dostaler-Lalonde kon er helaas niet bij zijn – was een ontmoeting met twee jonge muzikanten die op een bijzonder punt in hun carrière staan. Beiden legden ze de voorbije jaren een indrukwekkend parcours af: ze brachten een debuutalbum uit en vonden hun weg naar belangrijke podia in binnen- en buitenland. Strijbos rondde haar driejarige (succesvolle) residentie aan de Koningin Elisabeth Muziekkapel af, terwijl Wills in december 2025 haar debuut maakte in een uitverkochte Henry Le Boeufzaal in Bozar binnen de reeks Jong Talent. Toch spreken ze over hun carrière niet zozeer in termen van ambitie of succes. Wat vooral doorklinkt, is dankbaarheid voor de kansen die ze kregen, trots op de eigen artistieke weg die ze al aflegden en een aanstekelijke nieuwsgierigheid naar alles wat nog kan ontstaan.
Die nieuwsgierigheid klinkt ook door in hun gezamenlijke zoektocht naar repertoire voor hun ongewone bezetting, en die bleek enkele verborgen parels op te leveren. Wills en Dostaler-Lalonde waren al langer op zoek naar oorspronkelijk repertoire voor cello en gitaar. Vanuit componisten als Burgmüller en Dotzauer verkenden ze vervolgens de mogelijkheden om ook de zangstem een plaats te geven. Omdat het romantische repertoire voor gitaar bovendien relatief beperkt is qua variatie, gingen ze zelf aan de slag met arrangementen. Het resultaat is een muzikale ‘grand tour’ door Europa, van Spaanse volksmuziek over de Franse mélodie tot het Duitse Lied.
Wie de verschillende muzikale werelden van dit programma met elkaar wil verbinden, komt bij Pauline Viardot uit. De Frans-Spaanse mezzosopraan, componiste, pianiste en pedagoge was een van de meest veelzijdige muzikale persoonlijkheden van de 19de eeuw. In haar leven en werk kruisen de verschillende tradities die Wills, Strijbos en Dostaler-Lalonde in hun programma samenbrengen elkaar veelvuldig.
Operaliefhebbers kennen Viardot als Fidès uit Meyerbeers Le prophète, terwijl haar liederen en bewerkingen van Chopin steeds meer belangstelling krijgen bij liefhebbers van lied- en kamermuziek. Ook als componiste, zangpedagoge en spilfiguur van het Europese muziekleven liet ze haar sporen na. In haar salons ontmoetten kunstenaars en intellectuelen elkaar, en via haar uitgebreide netwerk stond ze in contact met onder anderen Chopin, Brahms en Toergenjev. Viardot bewoog zich moeiteloos tussen landen, talen, genres en artistieke disciplines. Het is dan ook geen toeval dat haar naam al op de allereerste programmaschets van Wills, Strijbos en Dostaler-Lalonde prijkte.
En maar goed ook. Want de bekendheid die Viardot vandaag geniet, is misschien nog een tikkeltje asymmetrisch. Haar historische betekenis is nog altijd groter dan haar aanwezigheid in het reguliere concert- en operarepertoire. Voor Wills was ze alvast geen onbekende. Ze had al veel over haar gelezen en haar muziek beluisterd, telkens met dezelfde conclusie: wat jammer dat Viardot nooit iets voor gitaar heeft geschreven. “Maar met onze arrangementen hebben we daar nu toch verandering in gebracht.”
Strijbos bewondert haar dan weer om de manier waarop ze haar passie is blijven volgen. “Ze is zich altijd muzikaal blijven ontwikkelen, maar kreeg ook wel die kans, ondanks de beperkingen voor vrouwen in die tijd.” Hun bewondering voor Viardot gaat dus verder dan de muziek alleen. Ook de vrouw die haar eigen artistieke weg uitstippelde, spreekt tot de verbeelding. Ze herkennen in haar iets van zichzelf. “Ik denk dat wij alle drie muzikanten zijn die hun eigenheid willen respecteren en volgen. En die ook bereid zijn om daar hard voor te werken. Die hoge werklust is echt wel nodig om te kunnen blijven groeien en je dromen te doen uitkomen.”
Naast de muzikale mogelijkheden die Viardots werk vandaag biedt, vinden ze dus ook in haar levensverhaal een bron van inspiratie. Niet alleen voor vrouwelijke muzikanten, maar voor iedereen die zijn of haar eigen artistieke weg wil zoeken. Diezelfde aandacht voor eigenheid en artistieke keuzes klinkt ook door in de manier waarop het trio het programma vormgeeft. De muziekstukken volgen elkaar vloeiend op, zonder dat elk werk om een afzonderlijk applausmoment vraagt. “Niet de opeenvolging van composities, maar de ervaring als geheel staat centraal.” De bijzondere bezetting van stem, cello en gitaar vraagt immers om subtiliteit. Het is een fragiel samenspel, waarin ook verstilling een plaats krijgt en de muziek een andere dimensie kan openen.
Misschien schuilt precies daarin wel de kracht van deze ontmoeting: drie jonge muzikanten die hun eigen artistieke weg zoeken met respect voor het verleden, zonder zich erdoor te laten begrenzen. En die hun verwondering, nieuwsgierigheid en liefde voor muziek koesteren en blijven luisteren naar wat nog ligt te wachten om te worden gehoord.
Julie Hendrickx